Quy Định PCCC Điện Mặt Trời Áp Mái 2026

Trong bối cảnh điện năng lượng mặt trời mái nhà phát triển mạnh tại Việt Nam, vấn đề về an toàn phòng cháy chữa cháy cũng ngày càng được Nhà nước siết chặt. Việc hiểu và nắm rõ được quy định PCCC điện mặt trời áp mái không chỉ giúp các hộ gia đình và doanh nghiệp tuân thủ pháp luật hiện hành mà còn đảm bảo hệ thống điện áp mái vận hành an toàn, bền vững trong dài hạn. Vậy cụ thể các tiêu chuẩn, quy định PCCC điện mặt trời áp mái mới nhất như thế nào? Bài viết dưới đây Suntek sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn toàn diện và cập nhật nhất.

Tìm hiểu quy định PCCC điện mặt trời áp mái cùng Suntek

1. Tầm quan trọng của quy định PCCC điện mặt trời áp mái?

Những năm gần đây, nhờ chính sách khuyến khích phát triển năng lượng tái tạo, điện áp mái năng lượng mặt trời đang trở thành xu hướng được nhiều hộ gia đình và doanh nghiệp lựa chọn. Tuy nhiên, đi cùng với những lợi ích thiết thực về kinh tế và môi trường là những nguy cơ tiềm ẩn về sự cố cháy nổ nếu như không được lắp đặt và bảo trì đúng cách.

Mặc dù các tấm pin năng lượng mặt trời ít khi là nguyên nhân gây ra cháy nổ, nhưng các yếu tố liên quan đến hệ thống điện như lắp đặt cách điện không đúng quy chuẩn, hiện tượng phóng hồ quang điện tại điểm kết nối, lỗi hoặc quá tải đường dây điện lại có thể dẫn đến sự cố không mong muốn này. 

Chi phí để đầu tư cho một hệ thống điện mặt trời áp mái không hề nhỏ. Vì vậy việc tuân thủ nghiêm ngặt quy định phòng cháy chữa cháy điện mặt trời mới nhất không chỉ giúp chủ đầu tư giảm thiểu rủi ro, mà còn bảo vệ tài sản và đảm bảo hiệu quả vận hành lâu dài. 

2. Cơ sở pháp lý về các quy định PCCC điện mặt trời áp mái

Để tạo hành lang pháp lý thống nhất, các cơ quan chức năng đã ban hành nhiều văn bản hướng dẫn về quy định PCCC điện mặt trời áp mái:

2.1. Các văn bản pháp luật quan trọng

Công văn số 3288/C07-P4 của Cục Cảnh sát PCCC

Ngày 08 tháng 9 năm 2020, Cục Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ (trực thuộc Bộ Công an) đã ban hành Công văn số 3288/C07-P4, trong đó đưa ra hướng dẫn cụ thể về việc thẩm duyệt thiết kế PCCC đối với các nhà máy điện mặt trời và hệ thống điện mặt trời lắp trên mái nhà.

Trong bối cảnh chưa có quy chuẩn kỹ thuật riêng dành riêng cho điện mặt trời, công văn này xác lập các nguyên tắc áp dụng thực tế: sử dụng các quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành (như QCVN, TCVN) kết hợp với việc nghiên cứu các tài liệu kỹ thuật chuyên ngành đặc thù của lĩnh vực điện mặt trời.

Chi tiết xem tại:

https://thuvienphapluat.vn/cong-van/Xay-dung-Do-thi/Cong-van-3288-C07-P4-2020-tham-duyet-thiet-ke-phong-chay-chua-chay-nha-may-dien-mat-troi-453461.aspx

Các văn bản pháp luật quan trọng về quy định PCCC điện mặt trời áp mái bạn cần lưu ý

Nghị định 135/2024/NĐ-CP về điện mặt trời mái nhà

Ngày 22 tháng 10 năm 2024, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 135/2024/NĐ-CP quy định về cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà theo hình thức tự sản xuất, tự tiêu thụ. 

Mặc dù trọng tâm của Nghị định 135 là các chính sách thúc đẩy phát triển, nhưng văn bản cũng đặt ra yêu cầu bắt buộc các hệ thống điện mặt trời mái nhà phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn xây dựng, phòng cháy chữa cháy.

Theo đó, đối với các hệ thống có công suất lắp đặt từ 100 kW trở lên, cần được trang bị thiết bị giám sát và điều khiển theo các tiêu chuẩn kỹ thuật do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) công bố. 

Với các hệ thống có công suất dưới 100 kW (bao gồm hộ gia đình, nhà ở riêng lẻ), Nghị định quy định chủ đầu tư phải thực hiện thông báo hoạt động lắp đặt đến các cơ quan quản lý về phòng cháy chữa cháy, xây dựng và điện lực theo mẫu biểu quy định tại phụ lục kèm theo. 

Chi tiết xem tại: https://chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=211466&classid=1   

Nghị định 58/2025/NĐ-CP về phát triển điện năng lượng tái tạo

Ngày 03/3/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 58/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Điện lực về phát triển điện năng lượng tái tạo, có hiệu lực ngay sau khi ký và thay thế Nghị định 135/2024/NĐ-CP .

Về vấn đề quy định PCCC điện mặt trời áp mái, Nghị định 58 giữ nguyên yêu cầu hệ thống điện mặt trời mái nhà phải tuân thủ các quy định về an toàn PCCC. Tuy nhiên văn bản này yêu cầu về hồ sơ pháp lý được áp dụng chặt chẽ hơn: bản vẽ thiết kế hệ thống và các tài liệu liên quan đến nghiệm thu PCCC cần được chuẩn bị đầy đủ, tạo cơ sở để cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát trong quá trình vận hành.

Chi tiết xem tại: https://vanban.chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=213011 

2.2. Quy chuẩn kỹ thuật về PCCC

Bên cạnh các văn bản pháp luật, việc lắp đặt điện mặt trời áp mái còn phải tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia:

- Các tiêu chuẩn quốc gia về an toàn điện (TCVN, QCVN): quy định kỹ thuật đối với dây dẫn điện, lớp cách điện, lớp bảo vệ, khả năng chịu nhiệt và khoảng cách cách ly.

- TCVN 9385:2012: Quy định về chống sét cho công trình xây dựng - hướng dẫn thiết kế, kiểm tra và bảo trì hệ thống để đảm bảo hệ thống điện mặt trời được tiếp địa an toàn.

- TCVN 3890:2021: Quy định về việc trang bị bình chữa cháy xách tay cho công trình có hệ thống năng lượng mặt trời 

- Hệ thống quy chuẩn về PCCC: Bao gồm các yêu cầu về giải pháp ngăn cháy, hạn chế cháy lan, bảo đảm lối thoát nạn, cũng như trang bị hệ thống báo cháy, báo khói và cảnh báo sự cố.

- Các tiêu chuẩn quốc tế (IEC, UL, EN) áp dụng cho thiết bị nhập khẩu: điển hình như IEC 61730 đối với module, IEC 62109 đối với bộ biến tần. Những tiêu chuẩn này tuy không phải là văn bản bắt buộc trực tiếp trong thẩm duyệt PCCC trong nước nhưng có giá trị tham chiếu quan trọng, phản ánh mức độ an toàn vốn có của thiết bị.

Việc tuân thủ đầy đủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật nêu trên không chỉ tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình thẩm duyệt hồ sơ PCCC mà còn góp phần giảm thiểu rủi ro cháy nổ trong suốt vòng đời vận hành của hệ thống.

3. Phân loại đối tượng cần thẩm duyệt PCCC

Trước khi quyết định đầu tư, rất nhiều người thắc mắc liệu lắp đặt điện mặt trời áp mái có cần thẩm duyệt PCCC không? Câu trả lời là Có, nhưng không phải tất cả. Và dưới đây là phân loại các công trình cần phải được thẩm duyệt theo quy định PCCC điện mặt trời áp mái:  

Điện mặt trời áp mái có cần thẩm duyệt PCCC không?

3.1. Các công trình phải thẩm duyệt PCCC

Theo Phụ lục V Nghị định 136/2020/NĐ-CP, các công trình phải thẩm duyệt thiết kế PCCC bao gồm: khu công nghiệp, trường học, bệnh viện, trung tâm thương mại, rạp chiếu phim, kho xăng dầu, công trình an ninh quốc phòng… Khi lắp đặt điện mặt trời áp mái cho các công trình này, chủ đầu tư phải lập hồ sơ đề nghị cơ quan Cảnh sát PCCC thẩm duyệt và nghiệm thu.

3.2. Các công trình không cần thẩm duyệt PCCC

Đối với các công trình không thuộc danh mục trên (bao gồm hầu hết các hộ gia đình), quy định PCCC điện mặt trời áp mái không yêu cầu phải thẩm duyệt thiết kế PCCC. Tuy nhiên, việc lắp đặt vẫn phải bảo đảm các yêu cầu kỹ thuật và an toàn cháy theo quy định. Đồng thời, chủ đầu tư nên thông báo cho cơ quan Cảnh sát PCCC trực tiếp quản lý cơ sở để được hướng dẫn, kiểm tra an toàn 

4. Các yêu cầu kỹ thuật để đảm bảo an toàn PCCC

Để đáp ứng quy định PCCC điện mặt trời áp mái, hệ thống phải được thiết kế và lắp đặt với các yêu cầu kỹ thuật nghiêm ngặt:

Về bố trí lối ra mái: Việc sắp xếp các tấm pin và thiết bị điện mặt trời cần đảm bảo không làm cản trở hay ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận lên mái của công trình. Yêu cầu này nhằm duy trì lối thoát hiểm lên mái luôn thông thoáng, sẵn sàng sử dụng trong các tình huống khẩn cấp.

Về kết cấu mái đảm bảo chịu tải: Khi lắp đặt hệ thống pin mặt trời, cần tính toán đến khả năng chịu lực của kết cấu mái. Các cơ quan chức năng có thẩm quyền sẽ tiến hành kiểm tra và phê duyệt để bảo đảm an toàn kết cấu, tránh nguy cơ sập đổ hoặc hư hỏng mái trong suốt quá trình vận hành.

Về giải pháp ngăn cháy: Nhằm nâng cao an toàn phòng cháy, các tấm pin cần được bố trí theo từng nhóm với khoảng cách hợp lý, trong đó mỗi nhóm không vượt quá kích thước 40m x 40m, đồng thời đảm bảo khoảng cách an toàn với các thiết bị kỹ thuật khác trên mái. Để tối ưu hóa thiết kế ngăn cháy, có thể tham khảo Fire Code 2018 của Singapore như một tài liệu hướng dẫn kỹ thuật tiên tiến.

Về trang bị hệ thống PCCC: Theo các quy định phòng cháy chữa cháy điện mặt trời mới nhất đang hiện hành, hệ thống điện mặt trời lắp trên mái không bắt buộc phải trang bị hệ thống phòng cháy chữa cháy riêng biệt. Tuy nhiên, đối với các phòng bên trong công trình có lắp đặt thiết bị điện mặt trời (như inverter, tủ điện, pin lưu trữ...), cần được trang bị phương tiện PCCC tương đương như các không gian khác trong cùng công trình.

Cần trang bị hệ thống PCCC tại phòng lắp đặt thiết bị điện mặt trời (biến tần, tủ điện, pin lưu trữ…)

Việc nắm vững và tuân thủ quy định PCCC điện mặt trời áp mái không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là yếu tố then chốt để bảo vệ công trình, tài sản và tính mạng con người. Dù hệ thống của bạn thuộc diện phải thẩm duyệt hay không, việc lựa chọn đơn vị thi công uy tín, có kinh nghiệm và am hiểu về an toàn PCCC là điều vô cùng quan trọng.

Với kinh nghiệm triển khai thực tế, Suntek khuyến nghị khách hàng nên làm việc với đơn vị chuyên nghiệp để đảm bảo hệ thống đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn PCCC cho hệ thống điện mặt trời áp mái, từ khâu thiết kế, thi công đến nghiệm thu. Đây chính là nền tảng cho một hệ thống vận hành an toàn, hiệu quả và bền vững trong dài hạn.